×
ابرازهای جمع اوری اطلاعات _ پرسشنامه

یک پرسشنامه نباید همچون فهرستی از پرسشها در نظر گرفته شود» .

پرسشنامه به عنوان یکی از متداول ترین ابزار جمع آوری اطلاعات در تحقیقات پیمایشی، عبارت است از مجموعه ای از پرسش هد ف مدار، که با بهره گیری از مقیاسهای گوناگون (که شرح آنها خواهد آمد)، نظر، دید گاه و بینش یک فرد پاسخگو را مورد سنجش قرار می دهد.

 

در ساختن یک پرسشنامه باید به چهار جنبه توجه شود:

الف) انتخاب موضوع سئوالها

سئوالات متعدد و متنوعی می توانند در یک پرسشنامه مطرح شوند، اما ممکن است بسیاری از این سئوالها ارتباط چندانی با موضوع تحقیق نداشته باشند. شیوه هایی برای پی بردن به اینکه چه پرسشهایی باید مطرح شود وجود دارد:

الف) مسأله تحقیق مشخص می کند که چه مفاهیمی باید اندازه گیری شود.

ب) شاخص هایی که برای این مفاهیم مطرح شده.

ج) گمانهای ما در مورد سازوکارهایی که متغیرها را به هم مربوط می کند یا درباره عواملی که ممکن است ارتباطها را تبیین کند.

د) شیوه ای که بدان وسیله داده ها مورد تحلیل قرار می گیرند.

هـ) شیوه انجام پرسشنامه.

ب) محتوای سئوال

در هر پرسشنامه، سئوالات را می توان به شکلهای مختلف دسته بندی کرد:

ـ پرسشهای شناسایی، اطلاعاتی یا مشخصه ای (درباره سوابق، مشخصات و موقعیتها)

ـ پرسشهای فعالیتی (اعمال و تجارب گذشته و حال)

ـ پرسشهای مربوط به قصد و نیت (هدف و قصد از انجام اعمال)

ـ پرسشهای دانشی (میزان شناخت و دانش درباره موضوع)

ـ پرسشهای گرایشی، جهتی و اعتقادی (اندازه گیری جهت گیری و گرایش)

ـ پرسشهای ارزشیابی (از پاسخگو می خواهد مسأله ای را ارزشیابی کند)

ـ پرسشهای ساده (در مورد مفاهیم و متغیرهای ساده)

ـ پرسشهای مرکب (در مورد مفاهیم و متغیرهای پیچیده)

ـ پرسشهای بسته (پاسخگو باید فقط به موارد مطرح شده پاسخ دهد)

ـ پرسشهای باز (بدون محدودیت پاسخ می دهند)

ـ پرسشهای تلفیقی (مقولات مشخص ولی انتهای پرسش باز است)