×

چطور جلسه دفاع از پایان نامه خود را اداره کنیم؟ (بخش اول)

چطور جلسه دفاع از پایان نامه

جلسه دفاع از پایان نامه برای دانشجویان در مقاطع مختلف دکتری و کارشناسی ارشدو کارشناسی یا کنفرانس های دانشجویی معمولاً یک موضوع بسیار استرس آوراست، موضوعی که می تواند یک سکوی پرتاب برای این دانشجویان باشد تا بتوانند به خوبی  بدرخشند و مهارت های خود را به استاد راهنما و استاد داور نشان دهند.

اما دانشجویان بسیاری هستند که بدلیل عدم ارائه خوب در دفاع یا کنفرانس دانشجویی زحمات چندین ماهه شان به هدر رفته است،  دفاع یا کنفرانسی که می توانست فرصتی باشد که علاوه بر گرفتن یک نمره خوب و یا جلب توجه اساتید و دیگر همکلاسی های خود و شاید موقعیت های شغلی بعدی باشد.

از طرف دیگر دانشجویانی هستند که بدلیل یک ارائه قوی دعوت به کار شدند و مدیریک شرکت معتبر که در جلسه دفاع اوحضور داشته از او دعوت به همکاری کرده  و یا موارد دیگر، مدیرآموزشگاهی که در جلسه دفاع حضورداشته از دانشجو ارائه دهنده دعوت می کند که نرم افزاری را که استفاده کرده در آموزشگاهش تدریس کند .

مدیریت ابزارها و مکان ارائه

دوست گرامی نقل می کرد که :

در یکی از ارائه های دانشجویی در دانشکده ای ، دانشجوی ارائه دهنده که لپ تاپ هم همراهش بوده است ، فیش ویدئوپروژکتور به سیستمش متصل نشده است و دانشجوی مزبور فلشی که همراهش بوده است به کامپیوتر سالن ارئه متصل کرده است ، متاسفانه کامپیوتر سالن ارائه فونت پاور پوینت اش را بهم ریخته نشان می دهد و از آنجا که فایل پی دی اف آن را از قبل آماده کرده بود به اجبار در ارائه خود از فایل پی دی اف برای نمایش استفاده می کند و از مهلکه نجات پیدا می کند.

تجربه حضور در جلسات دفاع نشان می دهد که کمتر جلسه ای است که با مشکلات ویدئو پروژکتور یا ناهمخوانی فونت های فایل پاورپوینت و اجرا شدن فیلم ها مواجه نشود . براین اساس ، پیشنهاد می شود ، روز قبل یا حداقل یک ساعت پیش از برگزاری جلسه به سالن مربوطه مراجعه کرده و از سلامت دستگاه های رایانه و پروژکتور آنجا مطمئن شویم وحتما بررسی کنیم که پروژکتور سالن بدرستی تنظیم شده باشد که قسمتی از متن بیرون پرده نیفتد .

پس دانشجو باید برای ارائه تمام موارد موردنیازرا برای دادن یک ارائه خوب  از قبل بررسی کند و قبل از برگزاری کنفرانس به محل ارائه برود و امکانات آن را شناسایی کند . تنها حضور فیزیکی یک کنترل و پرده و یک شی آویزان از سقف کافی نیست ، حتما باید از سالم بودن وسایل اطمینان حاصل پیدا کند.

دانشجو یا فرد ارائه دهنده باید از قبل برروی تک تک موارد ذکر شده در بالا فکر کند و مشکلات احتمالی را پیش بینی کند و راهکارهای لازم را آماده داشته باشد بعنوان مثال در خصوص لپ تاپ ، بهتر است از لپ تاپ شخصی خودش استفاده کند به این دلیل که علاوه بر مسلط بودن بر سیستم همچنین یادش هست که فرمت های مختلفی از ارائه خود را تهیه کند و همراه داشته باشد (مخصوصا فرمت pdf ) . همچنین یک نسخه پشیبان از اطلاعات ارائه اش در فلش مموری یا سی دی و یک نسخه از آن در ایمیل خود داشته باشد . تا برای اطمینان بیشتر ، اگر چنانچه مشکلی برای لپ تاپ و یا ویدئو پروژکتور پیش آمد ، بتواند بدون پاورپوینت ارائه خود را انجام دهد.

نورجلسه طوری نباشد که همه جا تاریک و فقط نور لپ تاپ بر صورت فرد ارائه دهنده بتابد و در تاریکی بدرخشد. روشن کردن چراغی در انتهای اتاق ارائه هیچ مشکلی ندارد . باد اسلایدها را روز قبل از ارائه در آن نور بطور امتحانی تست کرده که آیا ازهمه نقاط اتاق به خوبی دیده می شود یا خیر. پس زمینه و نور اسلاید در ارائه مهم هست و هر نوع تم و بک گراندی را برای نمایش اسلاید انتخاب نکند.

مدیریت زمان:

دانشجو باید حواسش به زمان باشدچون دانشجو مدیر کل نیست که برود برروی سن، هرچقدر خواست حرف بزند و کسی هم کاری به کارش نداشته باشد. خیلی وقت ها )مخصوصا در جلسات دفاع( به ازای دقایقی که هدرمی رود ، ازفرد دانشجو نمرهای کم نمی گردد بنابراین از قبل حساب همه موارد را بکند و تمرین کند ، حتی چندینبار برای خودش ارائه دهد و زمان بگیرد تا به موارد مشابهی مانند این مشکل بر نخورد. دوالی سه  دقیقه را هم برای اتفاقات احتمالی که ممکن است سر جلسه پیش بیاید، کنار بگذارد. اگر نگاه کردن به ساعت موقع حرف زدن حواسش را پرت می کند، به دوستش بسپارد تا زمان به نیمه که رسید، به او علامت بدهد.  در ضمن تعداد اسلایدهای ارائه نیز متناسب با زمانی که دارد در نظر گرفته شود .

تکنیک مدیریت زمان :

با تمرین بسیار زیاد قبل از ارائه می توان یک همگامی و هماهنگی بین مطالب و زمان بوجود آید در حالی که  سه دقیقه از زمان ارائه دانشجو گذ شته است ساعت را چک کند در صورتی که هنوز به این زمان نرسیده است سرعتش بالا هست و باید کمی بیشترتوضیح دهد و در صورتی که زمان چیزی بیشتر از سه دقیقه را نشان می دهد و سرعتش کند هست و باید مطالبش را جمع و جورتر بیان کند . این تکنیک را می توان سه بار و در ابتدا ، وسط و در زمان های پایانی ارائه خود استفاده کند تا کنترل زمان را در اختیار بگیرد و نگران کمبود یا اضافه زمان نشود.

مدیریت تمرکز:

عواملی را که باعث میشودتمرکز شخص دانشجو یا ارائه دهنده به هنگام ارائه از بین برود و سر رشته کلام از دست شخص خارج گردد را شناسایی کند و از بین ببرد. در ابتدا تلفن همراه خود را خاموش کند حتی اگر در حالت لرزشی باشد ممکن است برای چند لحظه هم تمرکز دانشجو یا فرد ارائه دهنده را بر هم زند و این برای شخصی که زمان زیادی را بر روی مطالب گذاشته است تا بهترین ارائه را داشته باشد مناسب نیست .

وسایل همراه مانند سکه ، کلید و … احتمال دارد که هنگام حرکت کردن دانشجو یا فرد ارائه دهنده باعث تولید صدا شود یا از جیب شخص حاضر خارج شود ، پس دانشجو یا شخص ارائه دهنده باید سعی کند که از قبل آنها را در یک مکان مناسب قرار دهد تا این عوامل باعث اینکه رشته کلام از دست وی خارج گردد ، نشود . پس برای دانشجو یا فرد ارائه دهئه الزامی است که نکات ریز را جدی بگیرد .

مدیریت شوخی ها و تکیه کلام های سایر دانشجوها :

درجلسات دفاع بدلیل  حضوراساتید راهنما و داور و مشاور معمولا جو جلسه ی ارائه رسمی است .اما در کنفرانس های دانشجویی کلاسی بدلیل حضور سایر دانشجویان که اغلب باهم دوست صمیمی هستند ، گاها شوخی ها و تکیه کلام هایی از سوی دانشجویان گفته می شود که الیته بدلیل حضور استاد در کلاس این شوخی ها نمی تواند زیاد رکیک باشد .اما نکته مهم اینجاست که الزامی ندارد که دانشجو یا فرد ارائه دهنده به این تکیه کلام ها پاسخ دهد و بهترین کار این است که سکوت کند و از آن رد شود .

در آخر لازم به ذکر است که تمام اشخاصی که می خواهند کنفرانس یا سمینار بدهند موارد ذکر شده برای آنها بسیار مفید است .در پست بعدی به موارد دیگر می پردازیم .

منبع : گروه تحقیقاتی نخبگان برتر – انجام پایان نامه – انجام مقاله – انجام پروپوزال